Vata, Pitta en Kapha in september

De overgang naar de herfst: tijd om jezelf te voeden en te aarden

September voelt als een nieuw begin. De zomerse uitbundigheid maakt langzaam plaats voor rust, structuur en bezinning. De dagen worden korter, de ochtenden frisser en de natuur laat subtiel zien dat een nieuw seizoen zich aandient. Terwijl de bomen zich voorbereiden op de herfst, vraagt ook jouw lichaam om een andere vorm van aandacht.

Binnen de Ayurveda markeert september de overgang naar het Vata-seizoen. Vata bestaat uit de elementen lucht en ether en brengt eigenschappen als droogte, beweging, lichtheid en verandering met zich mee. Daardoor kun je je sneller onrustig voelen, slechter slapen, last krijgen van een droge huid, een opgeblazen gevoel of een hoofd dat maar blijft doorgaan. Juist nu is het belangrijk om rust, warmte en regelmaat terug te brengen in je dagelijks leven. Wanneer je goed voor jezelf zorgt in september, leg je een stevige basis voor een gezonde en energieke herfst en winter.

Aanbevolen voeding in september

Nu de temperatuur langzaam daalt, mag ook je voeding veranderen. Waar de zomer vroeg om frisse salades en verkoelende gerechten, verlangt je lichaam nu naar warme, voedende maaltijden.

Kies vooral voor:

• warme ontbijtjes zoals havermout of rijstepap;

• soepen, stoofgerechten en curry's;

• zoete aardappel, pompoen, wortel en pastinaak;

• rijst, quinoa en haver;

• peren, appels, druiven en dadels;

• gezonde vetten zoals ghee, olijfolie, avocado en sesampasta;

• amandelen, sesamzaad en pompoenpitten.

• verwarmende kruiden zoals: kaneel, kardemom, venkel, gember, komijn en koriander

Drink gedurende de dag voldoende warm water of kruidenthee om uitdroging te voorkomen.

Leefstijl en dagelijkse routines voor september

September vraagt om vertragen. Na alle vakanties en sociale activiteiten is het fijn om weer een vast ritme op te bouwen. Juist regelmaat helpt Vata om weer tot rust te komen.

Een fijne septemberroutine kan bestaan uit:

• iedere dag rond dezelfde tijd opstaan;

• warme, regelmatige maaltijden;

• dagelijks een rustige wandeling in de natuur;

• yoga of rustige beweging;

• meditatie of ademhalingsoefeningen;

• voldoende slaap (liefst vóór 22.00 uur).

  
  

Een dagelijkse Abhyanga (zelfmassage met warme sesamolie of een Ayurvedische massageolie) is één van de mooiste manieren om Vata te kalmeren. De olie voedt niet alleen de huid, maar ook het zenuwstelsel en helpt spanning los te laten.

Mentale en emotionele balans in september

September brengt verandering. En verandering is precies wat Vata uit balans kan brengen.

Misschien merk je dat je:

• sneller piekert;

• minder goed slaapt;

• moeite hebt met concentreren;

• je gejaagd voelt;

• emotioneel gevoeliger bent.

  
  

Dit alles is heel normaal in deze periode, maar probeer niet alles tegelijk te willen. Gun jezelf rustmomenten gedurende de dag en plan bewust minder afspraken. De natuur nodigt je uit om meer naar binnen te keren. Maak een wandeling tussen de eerste herfstkleuren, lees een goed boek, steek 's avonds een kaars aan of geniet van een kop verwarmende kruidenthee. Hoe meer rust je creëert, hoe stabieler je zenuwstelsel blijft.

Wat je in september beter kunt vermijden

Omdat Vata van nature droog, licht en beweeglijk is, kun je beter voorzichtig zijn met alles wat deze eigenschappen versterkt.

Beperk daarom:

• koude maaltijden;

• veel rauwkost;

• ijs en koude dranken;

• onregelmatig eten;

• te laat naar bed gaan;

• overvolle agenda's;

• overmatig sporten;

• langdurige stress.

  
  

Ook veel koffie kan Vata extra prikkelen, waardoor onrust en slapeloosheid kunnen toenemen.

Ayurvedische behandelingen in september

September is een prachtige maand om je lichaam bewust te ondersteunen.

Juist tijdens de overgang van zomer naar herfst reageren lichaam en geest extra goed op Ayurvedische behandelingen.

Binnen mijn praktijk zijn vooral geschikt:

• Ayurvedische lichaamsmassage (Abhyanga)

De warme kruidenolie voedt de huid, kalmeert het zenuwstelsel en helpt droogte, spanning en vermoeidheid te verminderen.

• Shirodhara

Wanneer je hoofd "vol" zit, je slecht slaapt of veel piekert, brengt Shirodhara diepe ontspanning. De warme oliestroom over het voorhoofd helpt lichaam en geest volledig tot rust te komen.

• Swedana (kruidenstoom)

Na een massage ondersteunt een kruidenstoombehandeling de afvoer van afvalstoffen en ontspant stijve spieren en gewrichten.

Samen vormen deze behandelingen een prachtige ondersteuning tijdens de overgang naar het Vata-seizoen.

Ayurvedische kruiden voor september

Ook kruiden kunnen je lichaam helpen om de herfst ontspannen binnen te gaan.

Traditioneel worden onder andere gebruikt:

• Ashwagandha – versterkt het zenuwstelsel en helpt bij stress en vermoeidheid.

• Shatavari – voedt en hydrateert het lichaam.

• Zoethout – verzacht droge slijmvliezen.

• Amalaki – ondersteunt de spijsvertering en werkt verjongend.

• Dashmoola – helpt Vata in balans te brengen.

• Triphala – ondersteunt een gezonde darmwerking.

Gebruik kruiden altijd passend bij jouw constitutie en gezondheidssituatie. (Overleg altijd met een Ayurvedisch arts of therapeut of deze ayurvedische kruiden voor jou geschikt zijn!)

Recept van de maand

Romige pompoen-wortelsoep met gember

Deze verwarmende soep past perfect bij september.

Ingrediënten

• ½ flespompoen

• 2 wortels

• 1 ui

• stukje verse gember

• 500 ml groentebouillon

• 200 ml kokosmelk

• ghee of olijfolie

• komijn

• koriander

• kaneel

• peper naar smaak

  
  

Fruit de ui en gember kort in ghee. Voeg de pompoen, wortel en kruiden toe. Schenk de bouillon erbij en laat ongeveer 20 minuten koken. Pureer de soep glad en voeg als laatste de kokosmelk toe.

Een heerlijke, verwarmende maaltijd die Vata kalmeert.

Tot slot

September leert ons dat loslaten net zo belangrijk is als groeien. Door bewust te kiezen voor warmte, regelmaat en voedende voeding geef je jouw lichaam precies wat het nodig heeft tijdens deze seizoenswisseling. Ayurveda nodigt je uit om niet tegen de natuur in te leven, maar met haar mee te bewegen. Gun jezelf daarom voldoende rust, voed jezelf met liefde en maak van september een maand waarin je stevig geworteld de herfst tegemoet gaat.

Voel je dat jouw lichaam behoefte heeft aan extra ondersteuning?

Een Ayurvedische massage, Marmabehandeling of een persoonlijk Ayurvedisch consult helpt je om ontspannen, energiek en in balans de herfst in te gaan.

Ik help je daar graag bij.

Gun jezelf deze herfst een moment van aandacht. Je bent van harte welkom in mijn praktijk.

Boek een Ayurvedische massage

Op de hoogte blijven van seizoen advies en inspiratie?

Schrijf je in voor de nieuwsbrief van Ayurveda in Praktijk